adv/https://www.facebook.com/MayorcaCity|https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEgJT9fbiornOXHkXrGZUVrpdv-Lczq8UDHymSAG1FLaN3n3jZFWnu0it9lpwJHYd0VcIDtwocuKlnssNY-cCZ3HvTh1DeTd7PtbwtHmL9ZiETil6lUcWgNm_7AgC-oX565gM8BVnz-CZQPd-vR0u6WRRSDS2jgBBTJ1nV-3rFE-2XOJeKsNB82lQDVj/w631-h89/327891321_889983905377070_4693388700391347137_n.gif

بیروڕا

5/cate1/بیروڕا

ئابووری

6/cate2/ئابووری

ڕاپۆرت

6/cate3/ڕاپۆرت

چاوپێکەوتن

5/cate4/چاوپێکەوتن

گەلەری

3/cate6/گەلەری

هەمەڕەنگ

5/cate5/هەمەڕەنگ
adv/https://www.facebook.com/QaiwanGroup|https://i.postimg.cc/Nfy5msCp/Kurd-Plate-Qg-12-4.gif

وەرزش

5/cate1/وەرزش

ڤیدیۆ

3/cate6/ڤیدیۆ

نوێترین بڵاوکراوەکان

ڤیدیۆ:ئێم جەی تاوەرز قۆناغی پێشکەوتووی لە بنیادنان بڕیوە



ئێم جەی تاوەرز وەک پرۆژەیەکی مۆدێرن قۆناغی پێشکەوتووی لە بنیادنان بڕیوە، یەکەکانی بە رووبەری جیاواز و کوالێتی بەرز دروستدەکرێن، لە پەنجەرەی گەورە و باڵکۆنی فراوانەوە دەڕوانن بەسەر پارکی ھەواری شاردا.

ئێستا شوقەکانی ئێم جەی تاوەرز بەردەستن بۆ فرۆشتن، قۆناغی سەرەتایە و ھەڵبژاردنی باشترت لەبەر دەستە لە ڕووی ڕووبەر و ڤیوەوە، سەردانمان بکە.

ناونیشانی ئۆفیسی فرۆشتن: شەقامی ھەواری شار، نزیک پردی کۆبانی، نێو پرۆژەی سولی ڤیو..

بۆ پەیوەندیکردن: 07703349000

#MJtowers #slemani #apartments



ئەو شەڕکەرەی هەموو موسڵمانان شانازی پێوە دەکەن


 حەبیب نۆرماگۆمیدۆڤ، پاڵەوانی رووسی لە هونەرەکانی شەڕ، کە بە 'باز' ناودەبرێت، چیرۆکێکی دەوڵەمەندی هەیە، هەر لە منداڵیی خۆیەوە تاوەکو دەبێتە پاڵەوانی جیهان.

 
ناوی حەبیب عەبدولمەناف نۆرماگۆمیدۆڤە، رۆژی 20ـی مانگی 9ـی ساڵی 1988 لە سێلدی لە رووسیا لەدایکبووە، کە دووەم منداڵی نێو سێ منداڵی دایک و باوکییەتی، دایکی ناوی فاتیمەیە و باوکیشی عەبدولمەناف نۆرماگۆمیدۆڤە.
 
ئەو پاڵەوانەی هونەرەکانی شەڕ لەدایکبوونەکەی لە رووسیا بوو، بەڵام بەڕەچەڵەک داغستانییە، لە ناوچەی کیرۆفۆلی لادێنشین لە رووسیا لەگەڵ کوڕانی مامەکانی و ماگۆمیدی برای و ئامینەی خوشکە بچووکەکەی گەورەبووە.
 
حەبیبی گەنجیش لە هەمان ناوچەی لادێنشین لە خێزانێکی ئاست ناوەند لە رووی داراییەوە ژیاوە، کوڕێکی بەردەوام بە جوڵە بوو، گەڕەک و ماڵەکەیشی بێزارکردبوو.
 
منداڵییەتی حەبیب پڕبوو لە چالاکی، بەردەوام بەسەر دار و درەختەکان دەکەوت، خۆی دەهاوێشتە نێو حەوشەی ماڵی دراوسێیان، وەستانی نەبوو، بەردەوام لە شوێنێکەوە دەچووە شوێنێکی دیکە.
 

حەبیب بە منداڵی

عەبدولمەناف باسی ژیانی زووی کوڕەکەی دەکات و دەڵێت "ئەوکاتەی حەبیب تەمەنی گەیشتبووە 8 ساڵان سۆزێکی زۆری بۆ هونەرەکانی شەڕ لای دروستبوو، ئەویش بەهۆی ئەوەبوو کە هەموو رۆژێ دەیبینی من لە ژێرزەمینی ماڵەکەمان مەشق بە یاریزانەکانم دەدەم، دواتر خانووەکەمان کە دوو نهۆمی بوو کردمانە هۆڵی وەرزشی".
 
هەروەها باوکی حەبیب، دەڵێت "لەگەڵ ئەوەشدا حەبیب بە زۆرانبازی دەستیپێکرد، لەبەرئەوەی ئەوکات ئەو یارییە لەنێو منداڵانی کیرۆفۆل زۆر باوبوو، ئەو هەرزوو وەک زۆرانبازێکی باش خۆی دەرخست و تەنانەت لە تەمەنی 9 ساڵیدا زۆرانبازی لەگەڵ ورچێکدا کرد".
 
نورماگۆمیدۆڤ لە جودۆوە دەستی بە مەشقکردن کرد کاتێک تەمەنی 15 ساڵان بوو، پەرجۆیەکی دۆزییەوە وایلێکرد شەڕکردن زەحمەت بێت، بەڵام هیچ بژاردەیەکی دیکەی نەبوو. ئەوەبوو لە تەمەنی 17 ساڵیدا، باوکی بەخێرایی فێری شەڕی سامبۆی کرد و رێگەی پێدا شەڕی سەر شەقامەکان بکات.
 
ژیانی پیشەیی حەبیب نورماگۆمیدۆڤ
 
کاتێک بەشداری لە شەڕی سەر شەقامەکان کرد، حەبیب وەک کوڕێکی بوێر و ئازا دەرکەوت و ئیدی بڕوای بەوەکرد کە هونەری شەڕ بۆ ئەو گونجاوە و دەتوانێت تێیدا رکابەری بکات. بەمشێوەیە کاتێک زانی کاتەکە گونجاوە، نورماگۆمیدۆڤ بۆ یەکەمجار لە ساڵی 2008 وەک شەڕکەرێکی پیشەگەر دەرکەوت و لە مانگێکدا چوار سەرکەوتنی بەدەستهێنا، و دواتر هەر کاتێک یاری هەبووایە هەمووان دەیانزانی کە حەبیب براوەکەیە.
 
رێگەی حەبیب بەرەوە نێوبانگ
 
کۆتایی ساڵی 2011 خاڵی وەچەرخان بوو بۆ نۆرماگۆمیدۆڤ، کە زنجیرەیەک سەرکەوتنی بەسەریەکەوەی بەدەستهێنا و لەگەڵ UFC رێککەوتنی کرد، ئەو هەر لە یەکەم رووبەڕووبوونەوەی بەرامبەر کەمال چالۆس لە سەرەتاکانی 2012 وەک هێزێک دەرکەوت کە وەستاندنی مەحاڵ بێت. لە نیساندا رافایێل دۆس ئانجۆسی تێکشکاند.
 
لە مانگی 9ـی ساڵی 2014 تاوەکو 2015 ناچاربوو چەندین رووبەڕووبوونەوەی هەڵبوەشێنێتەوە و بەهۆی خراپی باری تەندروستی و پێکان لە ئەژنۆی.
 

حەبیب نۆرماگۆمیدۆڤ

رێگەی نێوبانگ دەستیپێکرد
 
لە ساڵی 2016 حەبیب گەڕایەوە نێو رکابەری و سەرەتا دارێل هۆرشێری بەزاند و دواتریش نێوبانگێکی زۆری بەدەستهێنا دوای ئەوەی شکستی بە لاکوێنتا هێنا. 
 
حەبیب دوای ئەوەی یارییە بەنێوبانگەکەی لە کۆنۆر ماکگریگۆری بردەوە بووە خاوەنی 28 سەرکەوتنی بەسەریەکەوە، بەبێ ئەوەی هیچ یارییەک بدۆڕێت، کە درێژترین زنجیرەی سەرکەوتنە لە مێژووی ئەو یارییەدا.
 
پەیوەندی خۆشەویستی نورماگۆمیدۆڤ 
 
ئەگەر باسی ژیانی خۆشەویستیی حەبیب بکەین، نورماگۆمیدۆڤ هاوژینی هەیە و پێشتر پەیوەندییەکی رۆمانسی لەگەڵ هیچ خۆشەویستێکی کچدا نەبووە. وەرزشوانێکی شەڕکەرە، پەیوەندی هاوژینیی لەگەڵ پاتیمات هەیە، کە جگە لە ناوەکەی، میدیاکان شتێکی کەم لەبارەی هاوژینەکەی حەبیب نورماگۆمیدۆڤەوە دەزانن، چونکە تەنانەت لە رۆژی هاوسەرگیریشیاندا وێنەکانیان لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا بڵاونەکردەوە.
 
منداڵانی نورماگۆمیدۆڤ 
 
ئەو دوو هاوژینە وەک هاوڕێی منداڵی دەستیانپێکردووە و بەدرێژایی ساڵان پێکەوە ماونەتەوە تاوەکو هاوسەرگیریان کردووە. کەواتە ئەوە ئاشکرایە کە بۆچی نورماگۆمیدۆڤ تەنیا یەک خۆشەویستی هەبووە، پێش ئەوەی پاتیمات پەیوەندییەکەی نێوانیان بۆ دوو منداڵ تەرخان بکات، کچێک بەناوی فاتیمە (لەدایکبووی 1ـی حوزەیرانی 2015) و کوڕێک بەناوی مامود (لەدایکبووی کانوونی دووەمی 2017).
 
ئەندامانی خێزانی حەبیب نورماگۆمیدۆڤ
 
بۆ هەموو خێزانێک ئەندامانی بەنرخترین شتن لە ژیاندا، چەند راستییەکتان دەربارەی ئەندامانی خێزانی حەبیب نورماگۆمیدۆڤ بۆ دەهێنین، کە لە دایک و باوکییەوە دەست پێدەکەین:
 
 
دەربارەی دایکی حەبیب
 
فاتیمە دایکێکی خۆشەویست و پشتیوانی وەرزشیی هونەری شەڕە، هەمیشە گوێ لە حەبیب دەگرێت و دان بەوەدا دەنێت کە لە دڵی ئەودا لە پلەی یەکەمدا دەبێت، بۆیە حەبیب دان بەوەدا دەنێت کە فاتیمە خۆشەویستترین کەسیەتی.
 
دەربارەی باوکی حەبیب
 
باوکی حەبیب، ناوی عەبدولمەناف نورماگۆمیدۆڤە. ئەو سەربازێکی دێرین بوو لە سوپای رووسیا و راهێنەرێکی بەتوانای هونەرەکانی شەڕ بوو، بەڵکو دەتوانین بڵێین بەنێوبانگترین راهێنەری رووسییە، کە 18 پاڵەوانی ئەو یارییە لەبەردەستی ئەو پێگەیشتوون، بە حەبیبی کوڕیشییەوە. 
 
عەبدولمەناف نورماگۆمیدۆڤ، ساڵی 2020 لە تەمەنی 57 ساڵیدا، تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوو، و بەهۆیەوە تووشی جەڵتەی مێشک بوو، و لە نەخۆشخانەی سەربازی لە مۆسکۆ گیانی لەدەستدا.
 

باوکی حەبیب

دەربارەی براکانی حەبیب
 
تەنیا  دوو برا و خوشکێکی هەیە، لەوانە برا گەورەکەی ماگۆمێد نورماگۆمیدۆڤ و خوشکە بچووکەکەی ئامینە. محەممەدیش شەڕکەرێکی تازەپێگەیشتووە، بەڵام هێشتا بەنێوبانگ نەبووە. سەبارەت بە ئامینەش، ئەو وەک زۆربەی مێینەکانی ماڵباتی حەبیب نورماگۆمێدۆڤ خۆی لە میدیاکان دەشارێتەوە.
 
دەربارەی کەسوکاری حەبیب نورماگۆمێدۆڤ
 
جگە لە دایک و باوک و براکانی حەبیب نورماگۆمیدۆڤ، زانیارییەکی کەم لەبارەی رەگ و ریشەی بنەماڵەی ئەو جەنگاوەرە یان باوباپیرانی هەیە، بەتایبەتی باپیر و داپیرەی. بەهەمانشێوە هیچ زانیارییەک لەبارەی مامەکانی نورماگۆمێدۆڤەوە نییە، لەکاتێکدا خوشکەزا و برازاکانی تاوەکو کاتی نووسینی ئەم راپۆرتە نەناسراون. بەڵام حەبیب چەندین ئامۆزای دیار و بەرچاوی هەیە، لەنێویاندا عومەر نورماگۆمیدۆڤ کە لە یارییەکانی MMAشدا بەشداری دەکات.
 
راستییەکانی ژیانی نورماگۆمێدۆڤ
 
حەبیب نورماگۆمیدۆڤ کەسایەتییەکی گەورەی هەیە کە تایبەتمەندییەکانی زیرەکی، زانایی، بەخشندە و ماندوونەناسەکانی لەگەڵ کەسایەتییە باشەکەیدا تێکەڵ دەکات.
جگە لەوەش بەدەگمەن راستییەکانی ژیانی تایبەتی خۆی ئاشکرادەکات، لە کاتێکدا خولیاکانی بریتین لە سەیرکردن و یاریکردنی تۆپی پێ، گەشتکردن و بەسەربردنی کات لەگەڵ خێزان و هاوڕێکانی.
 
سەروەت و سامانی حەبیب
 
سەروەت و سامانی حەبیب نورماگۆمیدۆڤ، کە زۆربەی لە رێگەی یارییەکانی هونەری شەڕکردنەوە بەدەستیهێناوە دیارنییە، بەڵام ئەو پێویستی بە شکاندنی بانکەکان نییە بۆ ئەوەی ژیانێکی پڕ لە خۆشگوزەرانی بژیت. ئەو کۆشکێکی گەورەی لە شاری مخاچکاڵای پایتەختی داغستان هەیە. ئەگەرچی تاوەکو ئێستا بەهای خانووەکەی نورماگۆمیدۆڤ نادیارە، بەڵام لەلایەن کۆمپانیای تۆیۆتاوە بۆی دروستکراوە.
 
ئایینی حەبیب
 
حەبیب نورماگۆمیدۆڤ، موسڵمانێکی سوننی شافعی مازەبە. ئەو بووە یەکەم موسڵمان کە نازناوی زانکۆی کالیفۆڕنیا بەدەستبهێنێت. 
 
نورماگۆمێدۆڤ تاتۆی نییە و بەنیاز نییە لە داهاتووشدا هیچ تاتۆیەک لەسەر جەستەی بکێشێت، چونکە تاتۆ لە ئایینی ئیسلامدا رێگەی پێنەدراوە. نورماگۆمێدۆڤ موسڵمانێکی دڵسۆز و پابەندە، مەی ناخواتەوە و جگەرە ناکێشێت، چونکە ئەوانەش دژی ئایینەکەینە. 
 

حەبیب موسڵمانە

بە 5 زمان قسە دەکات
 
حەبیب نۆرماگۆمیدۆڤ لە رووی زمانناسییشەوە بلیمەتە و بە چەندین زمان قسە دەکات؟ زمانەکان بریتین لە زمانەکانی ئاڤار، ئینگلیزی، رووسی، تورکی و عەرەبی، واتا ئەو دەتوانێت بە 5 زمان قسە بکات.
 
قژی بارۆکە
 
نورماگۆمێدۆڤ هەمیشە دوای ئەنجامدانی شەڕ و بردنەوە. قژی بارۆکە لەسەردەکات. چونکە بەشێکە لە کولتووری داغستان. لە کولتووری داغستاندا سەربازەکان قژی نوێ بەکاردەهێنن بۆ ئەوەی سەریان گەرم بێت.
 
بە گریانەوە وازیهێنا
 
لە ئۆکتۆبەری ساڵی 2020، سێ مانگ دوای مردنی باوکی، حەبیب لە ئەبوزەبی دوایاریی کاروانی وەرزشیی خۆی ئەنجامدا، کە بەرامبەر جەستن گەيتی ئەمریکی بوو. سوپرایزەکە ئەوەبوو کە دوای ئەوەی حەبیب سەرکەوتنی بەدەستهێنا، هەموو جیهانی شۆک کرد، کاتێک دەستیکرد بە گریان و دواتر بە بەرچاوی کامێرا و میدیاکاندا وازهێنانی یەکجاریی خۆی لە هونەرەکانی شەڕ راگەیاند، کە ئەوکات تەمەنی 32 ساڵ بوو.
 
حەبیب گوتی "وازهێنانم هەرگیز بەهۆی تەمەنەوە نییە، بەڵام من ئامادەنیم بەبێ بوونی باوکم هیچ یارییەکی دیکە بکەم. هەرگیز لە بڕیارەکەشم پاشگەز نابمەوە".

تاکتیک و پیلان، یان ناوى گەورە و دێى وێران


 عارف قوربانی
-
تێکشکانى هێلیکۆپتەرەکەى ئیبراهیم رەئیسی، سەرۆککۆمارى ئێران، وەک زۆر رووداوى دیکەى هاوشێوە، بە تەمومژاوی دەمێنێتەوە. تەنانەت ئەوانەشى نەک هەر گومان، بەڵکوو بە یەقینییەوە باوەڕیان وایە بە پیلان هێلیکۆپتەرەکەى تێکشکێندراوە، ناگەنە هیچ ئەنجامێکى پشتڕاستکراوە، کە راستیی هۆکارى کەوتنەخوارە و گیانلەدەستدانى سەرۆککۆمار بسەلمێنێت.

بۆ تێگەیشتن لە رووداوى لەم جۆرە، دەبێت چاوەڕوانى لێکەوتە و ئەو گۆڕانکارییانە بکرێت کە بەهۆى رووداوەکەوە دێنەپێشەوە، ئەنجامى ئەو پرۆسێسە دەتوانێت یارمەتیدەر بێت بۆ هەڵسەنگاندن و تێگەیشتن لەوەى روویداوە.

بەڵام بەدیاریکراوى ئەوەى وادەکات تێگەیشتن یاخود گەیشتنە ئەنجامێکى دروست لە ئەنجام و لێکەوتەى خودى ئەم رووداوەى ئێران قورس بێت، ئەوەیە؛ مردنى سەرۆککۆمار لێکەوتەیەکى بەرچاوى ئەوتۆى نابێت و بۆشاییەک لە سیستەمى بەڕێوەبردن و حوکمڕانیی ئێران دروست ناکات. دەیان مەلای عەمامە بەسەرى هاوشێوەى ئیبراهیم رەئیسى لە ریزدان و سبەى رابەرى ئێران پەلى هەر کامیان بگرێت، بە ئاسانى جێگەکەى پڕ دەکەنەوە. بۆیە لێکەوتەى خودى ئەم رووداوە یارمەتیدەر نابێت لە فراوانکردنەوەى تێگەیشتنێکى دروست بەوەى چى لە پشت گیانلەدەستدانی سەرۆککۆمارەوەیە. تەنها حاڵەتێک یارمەتىی ئەوە بدات راستییەکان دەرکەون، لە دواجاردا شوێنگرەوەى رابەرى کۆمارى ئیسلامیی ئێرانە، نەوەک شوێنگرەوەى سەرۆک کۆمار.

بەڵام ئەوەى وەک پرسیارێک دەمێنێتەوە و مرۆڤ دەخاتە بەردەم هەڵوەستەى بیرکردنەوەى قوڵەوە، جۆرى مامەڵە و تواناى دەوڵەتە لە مامەڵەکردن لەگەڵ ئەم جۆرە رووداوانە. نەک تەنها بۆ تێکشکاندنى هێلیکۆپتەرەکەى سەرۆککۆمارى ئێران، تەنانەت تائێستا و دواى زیاتر لە دوو دەیە، زۆر کەس شۆکى 11ـی سێپتەمبەرى ئەمریکا بەرینەداون بەوەى؛ چۆن دەتوانرێت باوەڕ بەوە بهێندرێت، دەوڵەتێکى بەهێزى وەک ئەمریکا، کە خاوەن گەورەترین دەزگاى هەواڵگریى و پێشکەوتووترین ئامرازەکانى چاودێریکردن و کۆکردنەوەى زانیارییە، بێئاگایە لەوەى پیلانێکى لەو جۆرە لەنێو خودى وڵاتەکەى دادەڕێژرێت و دەتوانرێت بەسەرکەوتوویى ئەنجام بدرێت؟

یاخود ئەوەى لە 7ـى ئۆکتۆبەرى ساڵى رابردوو، حەماس لە ئیسرائیل ئەنجامیدا، بۆ زۆر کەس جێگەى پرسیارە، بزووتنەوەى حەماس چۆن توانى ئەو هەموو کەناڵە جۆراوجۆرانەى چاودێرى ببڕێت و بەو شێوەیە دزەبکاتە نێو قوڵایى ئیسرائیلەوە؟ بەتایبەت کە دەزگاى هەواڵگریى ئیسرائیل ئاگاى لە ورد و درشتى دونیایە، چۆن ئاگاى لە ئاسایشى وڵاتەکەى خۆى نییە؟ لەم حاڵەتانەدا ئەوەى دەبێتە سەنگى مەحەک بۆ تێگەیشتن لە رووداوەکان ئەوەیە؛ ئەو رووداوە دەرگە بۆ چ پێشهاتێک دەکاتەوە، یاخود دەوڵەت لەدواى ئەو رووداوە چى دەکات.

ئەوەى ئەمریکا دواى 11ـى سێپتەمبەر کردى و، ئەوەى ئیسرائیل لەدواى 7ـى ئۆکتۆبەر ئەنجامى دەدات، ئەوەمان پێدەڵێن هەردوو دەوڵەت چاوپۆشیان لە ئەنجامدان یاخود خوڵقاندنى ئەو رووداوانە کردووە، کە لە 11ـى سێپتەمبەر لە ئەمریکا و لە 7ـى ئۆکتۆبەر لە ئیسرائیل روویاندا. ئەمەش بۆ وەرگرتنى رەوایەتیی پاساوى ئەو کردەوە و رەفتارانەى دواى رووداوەکان ئەنجامیان داوە.

بەڵام ئەوەى بۆ ئەم رووداوەى ئێران جێگەى هەڵوەستە و پرسیارە، مامەڵەى دەوڵەتە لە ساتى رووداوەکە و چۆنیێتى دۆزینەوەى چارەنووسى سەرۆکە بێسەروشوێنەکەیان بۆ ماوەى نزیکەى بیست کاژێر. وەک چۆن جێگەى باوەڕ نییە ئیسرائیل بەو ئەندازەیە لاواز و بێتوانابووبێت لە رێگریى چەکدارانى حەماس بۆ نێو ئیسرائیل و زۆر کەس ئەوە بە داوى تەلئەڤیڤ دەبینن بۆ خوڵقاندنى ئەوەى بەسەر غەزەیاندا هێناوە. بۆ ئێرانیش قورسە باوەڕ بەوە بکرێت بەو ئەندازەیە لاواز و بێتوانا و بێدەسەڵات بن لە گەڕان بۆ دۆزینەوەى هێلیکۆپتەرە تێکشکاوەکەى سەرۆککۆمار و، بەناچارى پەنا بۆ تورکیا ببەن تاوەکو یارمەتییان بدات لە دۆزینەوەى چارەنووسى سەرۆککۆمار.

بەتایبەت بەهۆى ئەوەى رووداوەکە لەنێو خودى وڵاتى ئێران روویداوە، هەروەها دوو هێلیکۆپتەرى دیکە هاوەڵى هێلیکۆپتەرەکەى رەئیسى بوون و مومکین نییە نەزاندرێت لە کوێ کەوتووەتە خوارەوە. لەڕووى تواناى تەکنەلۆژیاى سەربازیى و دەزگاى چاودێرییەوە، ئێران بەو ئەندازەیە نییە کە تواناى بەسەر دۆزینەوەى هێلیکۆپتەرێکى تێکشکاودا نەشکێت. ئەگەر هەر بەڕاستى ئەوە راست بێت کە ئێران بەو ئەندازەیە لاوازە، دەبێت بڵێین ناوى گەورە و دێى وێرانە. ئێرانێک بووەتە هەڕەشە و مەترسى بۆ ناوچەیەکى بەرفراوان لە رۆژهەڵاتى نێوەڕاست و سەرچاوەى کێشە بۆ بەشێکى جیهان، بەڵام لە رووداوێکى لەم جۆرەدا هێندە دەستەپاچەبێت پەنا بۆ تورکیا بەرێت، جێگەى تێڕامانە.

هەرچەندە ئەزموونێکى هاوشێوەى چەند مانگى رابردووش تائێستا بێ وەڵام ماوەتەوە کە ئایا ئەوەى ئێران کردى لە ئاراستەکردنى مووشەکە دوورمەودا و بالیستییەکان و هێرشى درۆنى بۆ سەر ئیسرائیل، کە هیچیان ئامانجیان نەپێکا و بەشێکیان لەنێو خاکى ئێران خۆی، یاخود زۆر دوور لە ئامانجەکانى لە ئیسرائیل کەوتنەخوارەوە، ئایا ئەوە تواناى سەربازى ئێران بوو کە هەڕەشەى لە نەیارەکانى پێدەکرد، یاخود ئەوەش تاکتیک و پیلان بوو بۆ چەواشەکردنى ئەمریکا و ئیسرائیل و رۆژئاوا کە باوەڕێکیان لادروست بێت، ئێران ئەو دەوڵەتە مەترسیدارە نییە، وەک وێناى دەکەن. تاوەکو بەو جۆرە خۆى لە سزا و پەلامارى نەیارەکانى بپارێزێت؟

لێرەشدا ئەوەى وادەکات نەتوانرێت بە ئاسانى باوەڕ بەوە بکرێت تواناى تەکنەلۆجیاى سەربازیی ئێران بەو ئەندازەیە لاوازبێت کە لە مووشەکبارانەکانى بۆ سەر ئیسرائیل و لە گەڕان بەدواى هێلیکۆپتەرە تێکشکاوەکەى ئیبراهیم رەئیسیدا بینمیان، هەڵوێستى رووسیایە لە جەنگى ئۆکراینا، چونکە رووسیا کە خۆى یەکێکە لە گەورەترین وڵاتانى پێشکەوتووى تەکنەلۆجیا و پیشەسازیى سەربازیی، لە جەنگى لەگەڵ ئۆکراینا، پشتى بە درۆنەکانى ئێران بەستووە، کە دەگوترێت توانى چاودێریکردن و پێکانى ئامانجیان زۆرە. باشە کە ئێرانێک لەلایەک هێندە بەهێزبێت بووبێتە پشتیوانى و سەرچاوەى بەخشینى هێز بە رووسیا، چ لۆژیکێک ئەوە دەسەلمێنێت لەلایەکى دیکەوە هێندە بێهێز و دەستەپاچە بێت؟

سیاسەت پڕە لە گەمەى چەواشەکارى و فڕوفێڵ، بۆ تێگەیشتن لە راستیی ئەوانەى بە چاویش دەیانبینین، مرۆڤ دەبێت یان خۆى زۆر ماندوو بکات بۆ سەلماندنیان، یاخود دەبێت خاوەن پشوویێکى درێژبێت تاوەکو زەمەن راستییەکانى بۆ روون بکاتەوە. پەلە نەکەین لە بڕیاردان، زۆر نابات و روون دەبێتەوە ئەوەى ئێران دەیکات تاکتیک و پیلانە، یاخود بەڕاستى ئێران ناوى گەورەو دێى وێرانە؟

 

پشکی هەرێمی کوردستان لە بودجەی 2024دا نزیکەی 21 تریلیۆن دینارە


کۆی گشتیی بودجەی هەرێمی کوردستان لە خشتەی بودجەی عێراقدا زیاتر لە 20.9 ملیار دینارە، کە زیاتر لە 9.5 تریلیۆن دیناری بۆ مووچە خۆران تەرخان کراوە. بودجەی عێراقیش 211 تریلیۆن و 861 ملیار دینارە و زیاتر لە 64 تریلیۆن دیناریش کورتهێنانی هەیە.

ئەنجوومەنی وەزیرانی عێراق، رۆژی 19-05-2024 لە کۆبوونەوەیەکی نائاسایی دا، خشتەکانی بودجەی 2024ی پەسند کرد و رۆژی سێشەممە 22-05-2024 خشتەکە گەیشتە پەرلەمانى عێراق.

سەبارەت بە پشکی هەرێمی کوردستان لە خشتەی بودجەی 2024ی عێراق، کۆی گشتیی بودجە (خەرجی)ی هەرێمی کوردستان 20 تریلیۆن و 910 ملیار و 463 ملیۆن و 950 هەزار دینارە.

لە خشتەکەدا روونکراوەتەوە، 9 تریلیۆن و 556 ملیار و 348 ملیۆن و 5 هەزار دینار بۆ مووچەی فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستانە؛ پێویستیی خزمەتگوزاری 2 تریلیۆن و 126 ملیار و 891 ملیۆن و 643 هەزار دینار؛ پێویستیی کاڵاکان 539 ملیار و 205 ملیۆن و 500 هەزار دینارە و نۆژەن و چاککردنەوەکانیش 255 ملیار دینار و 914 ملیۆن و 500 هەزار دینارە.

هەروەها بۆ بەخشین و هاوکاری و خەرجییەکانی دیکە؛ جگە لە قەرز، 341 ملیار و 690 ملیۆن و 400 هەزار دینار؛ بۆ چاودێریی کۆمەڵایەتیی هەرێمی کوردستان 2 تریلیۆن و 20 ملیار و 173 ملیۆن و 330 هەزار دینار. کۆی گشتیی بودجەی بەکاربردن 14 تریلیۆن و 840 ملیار و 223 ملیۆن و 778 هەزار دینار. لە قەرزەکانیش یەک تریلیۆن و 116 ملیار دینارە. بۆ وەبەرهێنانیش 4 تریلیۆن دینار و 954 ملیار و 240 ملیۆن و 172 هەزار دینار تەرخانکراوە.

هەر لە خشتەکاندا ژمارەی فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستان بە 658 هەزار و 189 دیاریکراوە. لە بودجە حاکیمەدا 69 ملیار و 230 ملیۆن دینار بۆ خەرجیی هەڵبژاردنی هەرێمی کوردستان تەرخانکراوە.

کۆی گشتیی بودجەی عێراق 211 تریلیۆن و 861 ملیار و 312 ملیۆن و 504 هەزار دینارە. کۆی گشتیی داهاتی عێراق 147 تریلیۆن و 836 ملیار و 655 ملیۆن و 889 دینارە.

داهاتی نەوتی120 تریلیۆن و 496 ملیار و 2 ملیۆن دینار و داهاتی نانەوتی 27 تریلیۆن و 340 ملیار و 653 ملیۆن و 889 هەزار دینارە. کورتهێنانیش 64 تریلیۆن دینار و 24 ملیار و 656 ملیۆن و 615 دینارە.

محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق لەدوای تەواوبوونی کۆبوونەوەی نائاسایی ئەنجوومەنی وەزیرانی عێراق کە رۆژی یەکشەممە 19ی ئایار تایبەت بە پەسندکردنی خشتەکانی یاسای بودجە کردی، لە کۆنفرانسێکی رۆژنامەڤانیدا رایگەیاند، "یاسای بودجەی گشتیی فیدراڵی ژمارە 13ی ساڵی 2023، 2024 و 2025، ئەنجوومەنی نوێنەران پەسندی کرد و لە حوزەیرانی 2023 لە رۆژنامەی فەرمیی وەقائیعی عێراق بڵاوکرایەوە. لەو کاتەوە بۆ سێ ساڵ بەکار دەبێت. ئەمە یەکەمجارە یاسایەکی بودجەی گشتیی فیدراڵی بۆ سێ ساڵ دەردەکرێت."

گوتیشی، "بڕگەی یەکەمی مادەی 77ی یاسای بودجە، حوکمەکانی یاسای بودجە بۆ سێ ساڵ دەبێت، بڕگەی دووەمیشی ئەنجوومەنی وەزیران پابەند دەکات بە ناردنی خشتەکانی بودجە بۆ ساڵەکانی دارایی 2024، 2025 بۆ پەرلەمان بە مەبەستی پەسندکردنیان، کەوایە ئێمە بە پشتبەستن بەو مادەیە لە سەروبەندی ناردنی خشتەکانی یاسای بودجەین بۆ ساڵی 2024 بۆ پەرلەمان."

بەپێی قسەی سوودانی، ئەو خشتانەی لە کۆبوونەوەکەدا پەسند کران بریتین لە خشتەکانی "‌أ، ب، ج، د، ه، و." لەگەڵ خشتەی کورتهێنانی ساڵی 2024، خشتەکانیش ئەمانەن:

- خشتەی داهاتەکان: 144 تریلیۆن و 336 ملیار دینارە
- خشتەی خەرجییەکان: 210 تریلیۆن و 936 ملیار دینارە
- خشتەی کورتهێنان لە بودجە کە بڕەکەی 63 تریلیۆن و 599 ملیار دینارە
- خشتەی هێزەکانی کار: 4 ملیۆن و 79 هەزار و 906 فەرمانبەر
- خشتەی خەرجییەکانی حاکیمە: 10 تریلیۆن و 42 ملیار دینار

بەپێی سەرۆکوەزیرانی عێراق، بودجەی وەبەرهێنان گەیشتووەتە 54 تریلیۆن و 298 ملیار و رەنگە بگاتە 55 تریلیۆن، چونکە لەکاتی گفتوگۆ زیاد دەکرێت."

سەرۆکوەزیرانی عێراق، لە قسەکانیدا، ئاماژەی بۆ "ئەو بارگرانییانە کرد کە بۆ خشتەکان زیاد بوون"، لەوبارەیەوە روونیکردەوە، "مووچەی فەرمانبەران لە ئەم ساڵدا بە بڕی دوو تریلیۆن و 915 ملیار دینار بەراورد بە خەرجیی مووچەی فەرمانبەران لە ساڵی 2023 زیاد بووە، پار بڕی 59 تریلیۆن و 174 ملیار دینار بۆ مووچەی فەرمانبەران تەرخان کرابوو، بەڵام لە ساڵی 2024 بووە 62 تریلیۆن و 89 ملیار دینار."

هەروەها گوتیشی، بەخشین و یارمەتییەکان و مووچەی کۆمپانیاکانی خۆبژێوی زیادیان کردووە، لەگەڵ ئەو پارەیەی بۆ کڕینەوەی گەنمی جووتیاران تەرخانیان کردووە کە سەرجەمیان زیاتر لە دوو تریلیۆنیان خستووەتە سەر زیادبوونەکان، "ئەو خێزانانەی مووچەی پاراستنی کۆمەڵایەتی وەردەگرن لە یەک ملیۆن و 200 هەزار خێزانەوە بۆ دوو ملیۆن و 100 هەزار خێزان زیادیان کردووە."

سەرۆکوەزیرانی عێراق رایگەیاند، "بودجەی چاودێریی کۆمەڵایەتی و خانەنشینان و پاراستنی کۆمەڵایەتی، دوو تریلیۆن و 120 ملیار دینار زیادیان کردووە و بەگشتی 7 تریلیۆن و 596 ملیار دینار بودجەی بەکاربردن زیادیکردووە."

15 پارێزگای عێراق زیاتر لە 14 تریلیۆن دیناریان لەبەردەستدایە

سەرۆکوەزیرانی عێراق لە قسەکانیدا ئاماژەی بۆ بودجەی پارێزگاکان کرد و گوتی، دوای هەڵبژاردنی حکومەتە خۆجێییەکان، بەرنامە و بەڵێنیان بۆ هاووڵاتییان هەیە و گرنگە هەموو پێداویستییە داراییەکانیان بۆ دابین بکەن کە بەپێی دەستوور و یاسا کار دەکەن.

ئەو بە زمانی ژمارەکان زانیاریی وردتری خستەڕوو و روونیکردەوە، "لە ساڵی 2023، سەرجەمی ئەو پارەی بۆ پڕۆژەکانی وەبەرهێنانی پارێزگاکان و سندووقەکانیان تەرخانکراون (مەبەست لێی پەرەپێدانی پارێزگاکان، هەژاری، پترۆدۆلار و قەرزەکانە) نزیکەی 10 تریلیۆن و 633 ملیار دینار بوو، لەو ساڵەدا تەنیا 3 تریلیۆن و 333 ملیار دینارمان داوە بەو پارێزگایانەی داوای پارەیان بۆ پڕۆژەکانیان بەپێی یاسا کردووە. ئەوەی ماوەتەوە 7 تریلیۆن و 330 ملیار دینارە، کە لە هەژماری سپاردەکان ماونەتەوە، ئەو پارە ماوەتەوە و ئامادەیە بۆ پڕۆژەکان لەسەر داوای پارێزگاکان، بە دڵنیاییەوە پشت بە بوونی پارەش دەبەستێت کە لەبەردەستدا دەبێت."

هەروەها باسی ئەو پارەیەی دیکەشی کرد کە لە بودجەی پارێزگاکاندا ماونەتەوە و ئاشکرای کرد، "لە هەژماری پارێزگاکان بڕە پارەیەکی زۆر هەیە لە بەشی یاسایی ئاسایشی خۆراک کە کاتی خۆی پارەکە 10 تریلیۆن و 744 ملیار دینار بوو، جگە لە 520 ملیار دینار کە سەرجەمی 11 تریلیۆن و 264 ملیار دینار بوو، ئەوەی لێی خەرجکراوە لە رابردوودا 38% بوو، واتە بڕی 4 تریلیۆن و 102 ملیار دینار بوو، 7 تریلیۆن و 162 تریلیۆن دینار لە هەژماری بانکی بۆ پارێزگاکان ماوەتەوە."

بە قسەی سوودانی "لە ساڵی 2024، پارێزگاکان دەتوانن 14 تریلیۆن و 492 ملیار دینار لە پارەی ئاسایشی خۆراک و بودجەی پارێزگاکانی ساڵی 2023 خەرج بکەن."

هەرچی پەیوەستە بەو پارەیەی پارێزگاکان لە ساڵی 2024 تەرخانکراوە، بەپێی ئەو خشتە نوێیەی ئەنجوومەنی وەزیران پەسەندیکرد، محەممەد شیاع سوودانی گوتی: "لە بودجەی پەرەپێدانی پارێزگاکان و هەژاری و پترۆدۆلار، بۆ ئەم ساڵ بڕی 2 تریلیۆن و 600 ملیار دینار بۆ پارێزگاکان تەرخانکراوە."

بەپیی قسەکانی سەرۆکوەزیرانی عێراق پارەی تەواو لەبەردەم حکومەتە خۆجێیەکان لەبەردەستدا دەبێت بۆ دەستپێکردنی پڕۆژەکان، بەتایبەت پڕۆژەی خزمەتگوزاری "لە دابینکردنی پارە هیچ کێشەیەکیان نییە. دەتوانین بڵێین هیچ پارێزگایەک بەهۆی بێ پارەییەوە بێ پڕۆژە نامێنێتەوە."

عێراق لە دوو ساڵدا 16 تریلیۆن قەرزی داوەتەوە

سەرۆکوەزیرانی عێراق ئەوەی ئاشکراکرد، بەشێک لە پڕۆژەکانی عێراق کە راگیرابوون کە زیاتر لە هەزار و 321 پڕۆژە بوون، دەستیان پێکراوەتەوە و زیاتر لە 120 پڕۆژەیان تەواوبوون و وەرگیراونەتەوە.

هەروەها ئەوەشی خستەڕوو، "پڕۆژە هەیە لەساڵی 2008ەوە بەهۆی بێ پارەیی و نەبوونی بڕیاری پێویست راگیراوە، بۆیە شەو رۆژمان خستووەتە سەر یەک بۆ دەستپێکردنەوەی کاری ئەو پرۆژانە و پیویستمان بە 23 تریلیۆن دینارە، رێژەی تەواوکردنیان لەنێوان 30 بۆ 50 و 70٪ دەبێت، هەندێکیشیان هیچیان لێ جێبەجێ نەکراوە، ساڵانێکە راوەستاوەن."

کارکردن لە 471 پڕۆژە دەستیپێکردووەتەوە، ئەو دەستپێکردنە بە پڕۆژە راگیراوەکان متمانەی لەلای کۆمپانیاکانیش دروستکردووە.

بابەتی قەرزەکانی سەر حکومەت، یەکێکی دیکە بوو لەو تەوەرانەی محەممەد شیاع سوودانی لە کۆنفڕانسە رۆژنامەڤانییەکەیدا تیشکی خستەسەر. "لە ساڵی 2023دا، 12 تریلیۆن و 715 ملیار دینار قەرزمان داوەتەوە، لە ساڵی 2024، بووەتە 16 تریلیۆن و 725 ملیار دینار، واتە 3 تریلیۆن و 904 ملیار دینار زیادەمان هەبووە، قەرزی نوێمان نییە و دەمانەوێت هەموو قەرزەکان بدەینەوە."

لەگەڵ ئەوانەشدا، سەرۆکوەزیرانی عێراق کێشەکانی کارگێڕیی، پارەدارکردن، گەندەڵی سێ لە گەورەترین ئەو کێشانە بوون سودانی باسی کردن و گوتی: "کێشەکانی گەندەڵی و ئاڵنگارییەکانی لەبەردەم خەرجکردنی بودجەکان بەشێوەی دروست، بەدڵنیاییەوە رێگرە لەبەردەم گەشەپێدان و رۆڵی هەیە لە هەڵاتنی وەبەرهێنانی راستەوخۆی بیانی."

سوودانی: پێدانی مووچەی فەرمانبەرانی کوردستان بە رادەستکردنی داهاتە نانەوتییەکانەوە مەرجدار نەکراوە

محەممەد شیاع سوودانی، سەرۆکوەزیرانی عێراق، لە کۆنفڕانسە رۆژنامەڤانییەکەیدا پرسیاری لەبارەی هەرێمی کوردستانەوە لێکرا، پرسیارێکیان باسی بودجە و بەجێکردنی مووچەی فەرمانبەران بوو، ئەو گوتی :"بەڵێ، بڕیارەکە روونە، حکومەتی ناوەندی و حکومەتی هەرێمی کوردستانی بە خەرجکردنی مووچەی فەرمانبەران و خانەنشینان و چاودیری کۆمەڵایەتی و کەسوکاری شەهیدان بەبێ گەڕانەوە بۆ بودجە پابەندکردووە، واتە خەرجکردنی راستەوخۆ، میکانیزمی بودجە روونە، لە خەرجیی گشتی دەوڵەت رێژەی 12.67٪ـی وەردەگیرێت و وەکو پشک و پارەدارکردنی مانگانە دەدرێت بە هەرێمی کوردستان، بێگومان بڕیارەکە مەرجداربوو بە بەجێکردنی مووچە، حکومەتی هەرێمی کوردستان بە نووسراوی فەرمی رەزامەندیی نیشانداوە و نووسراوەکە بۆ حکومەت و وەزارەتی دارایی و بانکەکانی حکومەت نێرارداوە، بڕیارەکەی دادگەی فیدڕاڵی مەرجدار بوو بە بەجێکردنی مووچەی فەرمانبەران لەو بانکە حکومییانەی لە دەرەوەی هەرێمی کوردستان کاردەکەن."

لەبارەی بەجێکردنی مووچەی فەرمانبەرانی کوردستان لە بانکەکانی حکومەت،روونیکردەوە: "بانکی عێراقی بۆ بازرگانی دەستی بە بەجێکردنی مووچەی فەرمانبەرانی کوردستانی کردووە، پێویستی بەکات دەبێت بۆ ئەوەی بەجێکردن تەواو ببێت، روونکردنەوەیەک لە دادگەی فیدڕاڵی هات و رایگەیاند رێکار و پڕۆسەی بەجێکردنی مووچە کاتی دەوێت، بۆیە دەبێت حکومەت لە خەرجکردنی مووچە بەردەوام بێت بەپێی ئەو لیستانەی لەلایەن حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە دەنێردرێن، کە لەلایەن دیوانی چاودیریی دارایی ناوەند و هەرێمی کوردستانەوە وردبینییان تێدا بکرێت، کار لەسەر ئەمە دەکەین، بەدڵنیاییەوە لەگەڵ رادەستکردنی داهاتە نانەوتییەکان، کێشە و تێڕوانین لەلایەن هەرێمی کوردستانەوە هەیە، بەڵام ئێمە پابەندین بە یاسا و بەفەرمی بۆمان روونکردووەتەوە دەبێت داهاتە نانەوتییەکان رادەست بکەن، بەڵام ئەوەش مەرجدار نەبووە، واتە نابێت مووچە خەرجکرێت تاوەکو داهاتە نانەوتییەکان رادەست نەکات.. ئەمە بڕیاری دادگەی فیدڕاڵییە، رێگە و کەناڵی دیکەی یاسایی هەیە.. بەلام حکومەتی هەرێمی کوردستانیش لەرووی پڕنسیپەوە بە نووسراوی فەرمی پابەندبوونی خۆی بۆ رادەستکردنەوەی داهاتە نانەوتییەکان نیشانداوە."

پێشهاتی نوێ بۆ هەناردەکردنەوەی نەوتی کوردستان نییە

لە پرسی هەناردەکردنەوەی نەوتی کوردستان کە ماوەی زیاتر لە ساڵێک و دوو مانگ دەبێت بە بڕیاری دادگەی نێوبژیوانی پاریس راگیراوە، محەممەد شیاع سوودانی، بە رۆژنامەڤانانی راگەیاند :"بەداخەوە تاوەکو ئەمڕۆ هیچ پێشکەوتنێک بەدینەهاتووە، ئامادەییمان بۆ چارەسەرکردنی ئەو کێشەیە نیشانداوە، دوای لێکۆڵینەوەیەکی وردی یاسایی بۆ کێشەکە کە لە زیاتر لە بۆنەیەکدا روونمانکردەوە یاسای بودجەی گشتی بۆ سێ ساڵ بڕیاریداوە تێچوونی بەرهەمهێنانی بەرمیلی نەوت بەپێی تێكڕای نیشتمانی خەرج بکرێت، تێكرای نیشتمانی تێچوونی بەرهەمهێنانی بەرمیلی نەوت کە وەزارەتی نەوتی فیدڕاڵی رایگەیاندووە لە سنووری هەشت دۆلارە، لەکاتێکدا گرێبەستەکانی ئەو کۆمپانیا بیانییانەی لە هەرێمی کوردستان کاردەکەن لەگەڵ حکومەتی هەرێمی کوردستان و وەزاەتی سامانە سرووشتییەکان تێچووی یەک بەرمیل نەوت 26 دۆلارە."

"ئەو کۆمپانیایانە ناچاربوون بەرهەمهێنان رابگرن و لە ئەنجامدا نەوت لەرێگەی بۆریی نەوتی عێراق-تورکیبۆ بەندەری جەیهان راوەستا، کۆمپانیاکان راوەستاون، نەوەک حکومەتی فیدڕاڵی نەهێڵێت، بۆیە چاوەڕوان دەکرێت یان یاسای بودجە هەمواربکرێتەوە، یان وەکو ئێمە پێشنیازمان بۆ کردوون گرێبەستەکان هەمواربکرێتەوە، گرێبەستەکانی ئەو کۆمپانیایانە لەگەڵ حکومەتی هەرێمی کوردستان، لەڕووی پڕنسیپەوە حکومەتی هەرێمی کوردستان رەزامەند بووە بە هەموارکردنەوەی ئەو گرێبەستانە، بەڵام کۆمپانیاکان ئەو هەموارکردنە رەتدەکەنەوە، بۆیە بابەتەکە لەم سنوورە راوەستاوە."


رووسیا مانۆڕێکی سەربازی بە تاقیکردنەوەی چەکی ئەتۆمی تاکتیکی دەکات

 

وەزارەتی بەرگریی رووسیا رایدەگەیێنێت، قۆناخی یەکەمی مانۆڕی سەربازی بە تاقیکردنەوەی چەکی ئەتۆمی تاکتیکی دەستیپێکردووە کە تێیدا "راهێنانی پراکتیکی بۆ ئامادەکردن و بەکارهێنانی چەکی ئەتۆمی ناستراتیژی" دەکرێت.

چەکی ئەتۆمی تاکتیکی یان "چەکی ئەتۆمی ناستراتیژی" بریتییە لەو چەکانەی کە بڕێکی کەمتر لە پێکهاتەی یۆرانیۆمیان تێدایە و توانستی وێرانکردنیشیان سنووردارە.

رۆژی سێشەممە، 21ـی ئایاری 2024، وەزارەتی بەرگریی رووسیا لە راگەیێندراوێکدا گوتی، "بە هاوئاهەنگی لەگەڵ فەرماندەی هێزە چەکدارەکانی رووسیای فیدراڵ و لەژێر چاودێریی سەرۆک ئەرکانی گشتیی هێزە چەکدارەکانی رووسیای فیدراڵ، یەکەم قۆناخی مەشقکردنەکە دەستیپێکرد."

بەگوێرەی وەزارەتی بەرگریی رووسیا، مانۆڕەکە لە "ناوچەی سەربازی باشوور" دەکرێت کە دەکەوێتە سەر سنووری ئۆکراینا و بەشێک لەو خاکەی ئۆکرایناش دەگرێتەوە کە رووسیا دەستی بەسەردا گرتووە.

لە مانۆڕەکەدا، بەگوتەی وەزارەتی بەرگریی رووسیا، "ئامادەیی سەربازان و کارمەندان و کەرەستە سەربازییەکانی چەکە ئەتۆمییە ناستراتیژییەکان تاقیدەکرێتەوە بۆ دڵنیابوون لە وەڵامدانەوە و دڵنیابوون لە یەکپارچەیی و سەروەریی رووسیا."

لە ماوەی دوو ساڵی جەنگی ئۆکراینا، رووسیا بەردەوام هەڕەشەی بەکارهێنانی چەکی ئەتۆمی کردووە و ئاماژەی بەوە کردووە لە ئەگەری هەر هەڕەشەیەک بۆ سەر بەرژەوەندییەکانی رووسیا، چەکی ئەتۆمی بەکاردەهێنن.

ڤلادیمیر پووتین، سەرۆکی رووسیا لە سەرەتای ئەم مانگەوە فەرمانیدا بەوەی کە ئامادەکاری بۆ ئەنجامدانی مانۆڕە سەربازییەکە بکرێت، ئەوەش دوای ئەوەی لێدوانی چەند بەرپرسێکی ئەمریکی و وڵاتانی رۆژئاوا نیگەرانیی مۆسکۆی بەدوای خۆیدا هێنا.

رۆژی 27ـی شوباتی ئەم ساڵ، ئیمانوێل ماکرۆن، سەرۆکی فەرەنسا گوتی، "بە دووری نازانن" لە داهاتوودا سەرباز بنێرنە ئۆکراینا بۆ ئەوەی لە دژی رووسیا شەڕ بکەن. کرێملنیش هەر زوو دوای ئەوەی رایگەیاند ناردنی سەرباز بۆ ئۆکراینا، "لە بەرژەوەندیی رۆژئاوادا نابێت."
 

وڵاتانی جیهان پێشوازی لە داننان بە دەوڵەتی فەڵەستیندا دەکەن


پلانی داننان بە دەوڵەتی فەڵەستین لەلایەن هەریەک لە نەرویج، ئیسپانیا و ئێرلەندا سەرکۆنەی ئیسرائیل و دەستخۆشی وڵاتانی دیکەی لێکەوتووەتەوە. سەرۆکی فەڵەستین دەڵێت، "هەنگاوێکی بوێرانە"یان ناوە و ئیسرائیلیش دەڵێت، "خزمەت بە تیرۆر دەکات" و ژیانی بارمتەکان و ئەگەری رێککەوتن دەخاتە مەترسییەوە.

مەحموود عەباس، سەرۆکی فەڵەستین پێشوازی لە هەنگاوەکە کرد و داوای لە وڵاتانی دیکە کرد هەمان هەنگاو بگرنەبەر.

لە راگەیێندراوێکدا سەرۆکی فەڵەستین ئاماژەی بەوە کردووە، هەنگاوەکە "مافی گەلی فەڵەستین بۆ چارەی خۆنووسی" دەژێنێتەوە و پاڵپشتییەکیشە بۆ چارەسەری دوو دەوڵەتی.

بزووتنەوەی حەماس راگەیێندراوێکی بڵاوکردەوە و پێشوازیی لە هەنگاوەکەی نەرویج، ئێرلەندا و ئیسپانیا کرد و دەڵێت، "بە هەنگاوێکی گرنگی دەزانین بۆ زامنکردنی مافەکانمان لەسەر خاکی خۆمان."

کۆمکاری عەرەبی پلانی سێ وڵاتە ئەورووپییەکەی بە "هەنگاوێکی بوێرانە" ناوبرد و گوتی، ئەمە "وڵاتەکان دەخاتە بەرەی راستیی مێژوو لەم شەڕەدا."

تورکیا بە هەمان شێو پێشوازیی لە بڕیارەکە کرد و بە هەنگاوێکی گرنگ بۆ گەڕاندنەوەی "مافی زەوتکراوی فەڵەستینییەکان" ناوی برد. وەزارەتی دەرەوەی تورکیا دەڵێت، هەنگاوەکە هاوکاریی فەڵەستین دەکات "ئەو پێگەیە لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی بەدەستبهێنێت کە شایستەیە."

هەریەک لە ئەمریکا و بەریتانیا پێشتر بیرۆکەی داننانیان بە دەوڵەتی فەڵەستین پەسند کردووە، بەڵام ئاماژەیان بەوە داوە کە هەنگاوەکە دەبێت بە رێککەوتن و لەسەر مێزی گفتوگۆ یەکلا ببێتەوە.

بڕیاری کۆتایی داننان بە دەوڵەتی فەڵەستینی دەبێت لە نەتەوە یەکگرتووەکان و بە زۆرینەی دەنگ پەسند بکرێت.
adv/https://www.facebook.com/QaiwanGroup|https://i.postimg.cc/Nfy5msCp/Kurd-Plate-Qg-12-4.gif