KURDPLAT

بریکاری وەزارەتی نەوتی عێراق بۆ کاروباری گاز، دەستپێکردنی کارەکانی هەڵکەندن و پەرەپێدانی لە کێڵگەی گازی عەکاس لە پارێزگای ئەنبار راگەیاند و بە هەنگاوێکی ستراتیژیی گرنگی وەسف کرد، کە لە چوارچێوەی پلانی وەبەرهێنانی گازی نیشتمانی و بەهێزکردنی ئاسایشی وزە لە عێراقدا دێت.

کێڵگەی عەکاس بە یەکێک لە گەورەترین کێڵگەکانی گازی ئازاد لە عێراق دادەنرێت و دەکەوێتە پارێزگای ئەنبار. بەهۆی یەدەگە زۆرەکەی و نزیکی لە وێستگەکانی بەرهەمهێنانی کارەباوە، پێگەیەکی ستراتیژیی گرنگی هەیە بۆ دابینکردنی وزە و گەشەپێدانی پیشەسازیی پترۆکیمیایی لە وڵاتدا.

عیزەت سابیر، بریکاری وەزارەتی نەوتی عێراق بۆ کاروباری گاز گوتی، "ئەم قۆناخە هەڵکەندنی 5 بیری بەرهەمهێن و یەک بیری هەڵسەنگاندن لەخۆدەگرێت، لەگەڵ دروستکردنی بنکەی چارەسەری ناوەندی (CPF) بۆ بەرهەمهێنانی گازی وشک."

بە گوتەی بریکاری وەزارەتی نەوتی عێراق بۆ کاروباری گاز، ئامانجی پلانەکە ئەوەیە کە ئاستی بەرهەمهێنان تاوەکو ساڵی 2026 بگەیێندرێتە 100 ملیۆن پێ سێجای پێوانەیی لە رۆژێکدا، "ئەو گازەی بەرهەم دێت، بۆ وێستگەی کارەبای گازیی ئەنبار دابین دەکرێت، ئەمەش بۆ پشتیوانیکردن لە تۆڕی کارەبای نیشتمانی و کەمکردنەوەی پشتبەستن بە هاوردەکردنی سووتەمەنییە."

د. عیزەت سابیر ئاماژەی بەوەش کرد، کارمەندانی عێراقی توانیویانە ئاستی بەرهەمهێنانی وێستگەی گازیی عەکاس بگەیێننە زیاتر لە 40 ملیۆن پێ سێجا لە رۆژێکدا و گوتی، "ئەمە لێهاتوویی کادرە نیشتمانییەکانمان دەسەلمێنێت."

وەزارەتی نەوتی عێراق لە مانگی تەمموزی 2023 گرێبەستێکی لەگەڵ کۆمپانیای SLB ( شلومبێرگێر) بۆ پەرەپێدانی کێڵگەکە واژۆ کرد. گرێبەستەکە جەخت لە بەکارهێنانی نوێترین تەکنەلۆژیا دەکاتەوە بۆ زیادکردنی بەرهەم، راگرتنی سووتانی گاز و سوودوەرگرتن لە سامانی نیشتمانی.

وەزارەتی نەوت پلانی هەیە لە قۆناخەکانی داهاتوودا ئاستی بەرهەمهێنانی کێڵگەی عەکاس بۆ 400 ملیۆن پێ سێجا لە رۆژێکدا بەرز بکاتەوە.

کۆمپانیای SLB یەکێکە لە گەورەترین هاوبەشە بیانییەکانی وەزارەتی نەوتی عێراق و لە زۆربەی کێڵگە گەورەکانی وەکو عەکاس، مەجنوون و رومێلە کار دەکات بۆ پەرەپێدانی بەرهەمهێنانی نەوت و گاز.

شلومبێرگێر، بە "مێشکی تەکنەلۆژیی" زۆربەی پڕۆژە گەورەکانی وزە لە جیهاندا دادەنرێت. ئەم کۆمپانیایە گەورەترین دابینکەری خزمەتگوزاریی کێڵگە نەوتییەکانە لە ئاستی جیهاندا و تەکنەلۆژیا، بەڕێوەبردنی پڕۆژە و چارەسەری دیجیتاڵی بۆ پیشەسازیی وزە دابین دەکات. کارەکانی بوارەکانی هەڵکەندنی بیری نەوت و گاز، هەڵسەنگاندنی کێڵگەکان، دەرهێنان و پەرەپێدانی ژێرخانی وزە دەگرێتەوە.

کۆمپانیاکە لە ساڵی 1926 لەلایەن دوو براوە، کۆنراد و مارسێل شلومبێرگێر، دامەزراوە و سەرەتا وەکو کۆمپانیایەکی گەڕان بەدوای کانزا و نەوتدا دەستی بە کار کردووە. ئێستا لە زیاتر لە 120 وڵاتی جیهاندا کار دەکات و بنکە سەرەکییەکانی لە پاریس، هیوستن، لەندەن و لاهای-ن.

ئەمریکا پێدانی ڤیزەی کۆچبەری بۆ 75 وڵات رادەگرێت؛ عێراق و ئێران لە لیستەکەدان

1/15/2026 02:49:00 ص

ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا رایگەیاند، پرۆسەی پێدانی ڤیزەی کۆچبەری بۆ هاووڵاتییانی 75 وڵات رادەگرێت. ئەمە نوێترین هەنگاوی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکایە دژی ئەو بیانییانەی دەیانەوێت روو لە وڵاتەکە بکەن.

بەپێی راگەیێندراوێکی وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا، ئەم بڕیارە بە مەبەستی رێگریکردنە لە چوونی ئەو کەسانەی ئەگەری هەیە لە داهاتوودا ببنە بارگرانی دارایی لەسەر حکومەت و پشت بە هاوکارییە گشتییەکان ببەستن.

تۆمی پیگۆت، گوتەبێژی وەزارەتی دەرەوە گوتی: "ئیدارەی ترەمپ کۆتایی بە خراپ بەکارهێنانی سیستمی کۆچبەریی ئەمریکا دەهێنێت لە لایەن ئەو کەسانەی دەیانەوێت سامانی گەلی ئەمریکا بۆ خۆیان بەرن."

کارۆلین لێڤیت، گوتەبێژی کۆشکی سپی لە پۆستێکدا لە سۆشیاڵ میدیا ئاماژەی بەوە کرد، ئەو وڵاتانەی بڕیارەکە دەیانگرێتەوە بریتین لە سۆماڵ، رووسیا و ئێران. هەروەها، عێراق، یەمەن و نایجیریاش لە ناو لیستەکەدان.

بەگوێرەی زانیارییە نافەرمییەکان، بڕیارەکە چەندین وڵاتی دۆستی ئەمریکاش دەگرێتەوە، لەوانە بەرازیل، میسر و تایلاند. هێشتا وەزارەتی دەرەوە لیستی تەواوی هەر 75 وڵاتەکەی بڵاونەکراوەتەوە، بەڵام بڕیار وایە لە رۆژی 21ی کانوونی دووەمی 2026ـەوە بچێتە واری جێبەجێکردنەوە و کاتی کۆتاییهاتنەکەشی دیار نییە.

ئەم هەنگاوە لە کاتێکدایە کە ترەمپ پێشتر چەندین جار رایگەیاندووە دەیەوێت کۆچبەری لەو وڵاتانەی کە رەچەڵەکیان ئەورووپی نییە، کەم بکاتەوە. وەزارەتی دەرەوە رۆژی دووشەممە رایگەیاند کە لەوکاتەوەی ترەمپ گەڕاوەتەوە بۆ کۆشکی سپی، زیاتر لە 100,000 ڤیزە هەڵوەشێندراونەتەوە. هەروەها وەزارەتی ئاسایشی ناوخۆ مانگی رابردوو ئاشکرای کرد کە ئیدارەی ترەمپ زیاتر لە 605,000 کەسی دیپۆرت کردووەتەوە و 2.5 ملیۆن کەسی دیکەش بە ویستی خۆیان ئەمریکایان جێهێشتووە.

ئەم بڕیارە تەنیا ڤیزەی کۆچبەری (Immigrant Visa) دەگرێتەوە و کاریگەریی لەسەر ڤیزەی گەشتیاری، بازرگانی و جۆرەکانی دیکە نابێت. ئەمەش ئەو هاندەرانەی وەرزش دەگرێتەوە کە دەیانەوێت بۆ مۆندیالی ئەم ساڵ سەردانی ئەمریکا بکەن، هەرچەندە ئیدارەی ترەمپ جەختی کردووەتەوە کە پشکنینی ورد بۆ رابردووی سۆشیاڵ میدیای هەموو داواکارانی ڤیزە دەکەن.

سوپای پاسداران: هەر لێکدانەوەیەکی هەڵەی دووژمن وەڵامی تووندی دەبێت

1/15/2026 02:43:00 ص

فەرماندەی گشتیی سوپای پاسداران هەڕەشە لە دۆناڵد ترەمپ دەکات و دەڵێت، لە ئەگەری هەر ''هەڵەیەک''ـدا لەلایەن ئەمریکاوە، بە تووندترین شێوە وەڵامیان دەبێ.

محەممەد پاکپوور، فەرماندەی گشتیی سوپای پاسداران پەیامێکی لەبارەی پاڵپشتییەکانی سەرۆکی ئەمریکا لە خۆپێشاندەرانی وڵاتەکەی بڵاوکردەوە و رایگەیاند، ''بێگومان دۆناڵد ترەمپ و بنیامین نەتەنیاهوو (سەرۆکوەزیرانی ئیسرائیل)، بکوژی گەنجانی ئێران و پارێزەرانی ئاسایشی وڵاتن.''

بەرپرسانی ئێرانی کوژرانی خۆپێشاندەرانی ئەم دواییانەی وڵاتەکە دەخەنە ئەستۆی کەسانێک کە بە ''تیرۆریست، بەکرێگیراو و ئاژاوەگێڕ'' ناویان دەبەن. محەممەد پاکپوور جەختی لەوە کردەوە، ''تاوانە دڕندانەکانی بەکرێگیراوەکانیان (ئیسرائیل و ئەمریکا) هەرگیز لەبیر ناکرێت و لە کاتی گونجاودا وەڵامیان دەدرێتەوە.''

تائێستا سەرۆکی ئەمریکا چەندین جار پاڵپشتیی خۆی بۆ خۆپێشاندەران دەربڕیوە و هەڕەشەی لە بەرپرسانی ئێرانی کردووە کە لە ئەگەری تەقەکردن لە خەڵک، ئەوە بە تووندترین شێوە لێیان دەدەن. بەگوتەی فەرماندەی گشتیی سوپای پاسداران، ''ئامادەیی تەواومان بۆ وەڵامدانەوەی یەکلاکەرەوە بە هەر لێکدانەوەیەکی هەڵەی دووژمن و بەکرێگیراوانیان هەیە و وەڵامێکی تووندمان دەبێ.''

هەڕەشەکانی محەممەد پاکپوور لەکاتێکدان کە ئەمڕۆ چوارشەممە دوو بەرپرسی ئەورووپی بە رۆیتەرزیان راگەیاندووە، لە 24 کاژێری داهاتوودا ئەگەری هەیە ئەمریکا هێرشبکاتە سەر ئێران.

لە 28ـی کانوونی یەکەمی 2025ـوە ناڕەزایی و خۆپێشاندان دژی گرانی و دابەزینی نرخی تمەن لەلایەن کاسبکارانی تارانەوە دەستیپێکرد و دواتر سەرجەم پارێزگاکانی ئێرانی گرتەوە و لە زۆربەی شارەکان گرژی تێکەوت.

بەگوێرەی ئامارەکانی ئاژانسی چالاکڤانانی مافی مرۆڤی ئێران (هرانا)، لە سەرەتای ناڕەزایەتییەکانەوە دوو هەزار و 403 کەس کوژراون، کە 147یان لە هێزە ئەمنییەکان و کەسانی سەر بە دەسەڵاتن، ئەوانی دیکە خەڵکی مەدەنین کە 12ـیان منداڵن.

بەپێی ئامارەکە، ژمارەیەکی بەرچاو لە خۆپێشاندەران بریندارن و برینی هەزار و 134ـیان سەختە. هەروەها تاوەکو ئێستا لە 18 هەزار و 434 دەستبەسەرکراو، دانپێدانانی زۆرەملێی 97ـیان لەلایەن حکومەتەوە بڵاوکراوەتەوە.

19 وڵات بۆ هاووڵاتییانیان: دەستبەجێ ئێران جێبهێڵن

1/15/2026 02:39:00 ص

خۆپێشاندان لە ئێران بەردەوامە، رۆژ بە رۆژ ئەگەری هێرشی ئەمریکا بۆ سەر ئەو وڵاتە زیاتر دەبێت. تاوەکو ئێستا 19 وڵات هۆشدارییان بە هاووڵاتییانیان داوە، گەشت بۆ ئێران نەکەن و بە زووترین کات ئەو وڵاتە جێبهێڵن.

وەزارەتی دەرەوەی ئەو وڵاتانەی هۆشدارییان لە گەشتکردن یان مانەوەی هاووڵاتییانیان لە ئێران داوە پێکدێن، لە ئەمریکا، کەنەدا، بەریتانیا، ئەڵمانیا، فەرەنسا، ئوستراڵیا، چیک، سوید، فینلاند، نەرویج، ئیتاڵیا، پۆڵەندا، ژاپۆن، کۆریای باشوور، هیندستان، مالیزیا، رۆمانیا، بولگاریا و ئیسپانیا

ماوەی 19 رۆژە خۆپێشاندان و ناڕەزایەتی شارەکانی ئێران و رۆژهەڵاتی کوردستانی گرتووەتەوە. بەگوێرەی ئاماری رێکخراوەکانی مافی مرۆڤ، لەو ماوەیەدا نزیکەی سێ هەزار و 400 کەس کوژراون. هاوکات نزیکەی هەفتەیەکە دەسەڵاتدارانی ئێران خزمەتگوزاریی ئینتەرنێت و پەیوەندی تەلەفۆنیان بڕیوە.

چەند جارێک دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا لە گوتار و نووسینەکانیدا لە تروس سۆشیال ئاماژەی بەوە کردووە، ئەوان پاڵپشتی لە خۆپێشاندەرانی ئێران و داخوازییەکانیان دەکەن و وەڵامی تووندوتیژی هێزە ئەمنییەکانی ئێرانیش لە دژی خۆپێشاندەران دەدەنەوە.

لە دوایین لێدوانیشیدا لە شەوی چوارشەممە دۆناڵد ترەمپ رایگەیاند، پێیڕاگەیێندراوە، کە کوشتنی خەڵک لە ئێران وەستاوە و چیدی کەس لە سێدارە نادرێ، بەڵام گوتیشی، لێکۆڵینەوە لەو زانیارییە دەکەن.

ئەم پرۆژە ناوازەیە ڕۆڤار سیتیە لەسەر پارکی هەواری شار

1/13/2026 02:23:00 ص

باوەڕ دەکەیت یان نا، ئەم پرۆژە گەورەو جوانە لە تەنیشت پارکی هەواری شار دروستدەکرێت و دەبێتە شارێکی گەورەی نیشتەجێبوون و گەشتیاری بۆ خەڵکی شارە حەیاتەکە، ئێستا بە پێشەکی یەک دەفتەر وقیستی مانگانەی دەبیت بە خاوەنی شوقەیەک لەم پرۆژە ناوازەیە: 07702711000

ئەم 6 هەڵەیە لەکاتی قاوەخواردنەوەدا مەکە

1/12/2026 01:13:00 م

بەگوێرەی سەرچاوە پزیشکییە جیهانییەکان، قاوە سوودێکی زۆر بە جەستە و دەروون دەگەیێنێت، بەڵام ئەگەر بەشێوەیەکی نازانستی و لەکاتی نەگونجاودا بخورێتەوە، کێشەی جیدی دروستدەکات و دەبێتە هۆی تێکچوونی دۆخی تەندروستی.

ماڵپەڕی Healthـی جیهانی هۆشداری دەداتە قاوەخۆرەکان کە ئەم 6 هەڵەیە نەکەن و سەرچاوەی زانیارییەکانیش بە توێژینەوە و سەلماندن روون دەکاتەوە؛

1- خواردنەوەی قاوە لە درەنگانی شەو و نزیک لەکاتی خەو

توێژینەوەیەکی پەیمانگەی تەندروستیی نیشتمانی لە ئەمریکا دەریدەخات، خواردنەوەی قاوە لە سێ کاژێر پێش خەوتن، کواڵیتیی خەو تێکدەدات و کەسەکە کەمتر تێرخەو دەبێت. بەمەش کەسەکە تەواوی رۆژ کەیفی خۆش نابێت و سەرنجی لاواز دەبێت.

2- خواردنەوەی قاوەی نەپاڵافتە (فیلتەرنەکراو)

توێژینەوەیەکی گۆڤاری NMCDـی زانستی بڵاوی کردووەتەوە، ئەو قاوانەی فیلتەرنەکراون رێژەی چەوریی خراپی خوێن LDL بەرز دەکەنەوە، چونکە رۆن، وردەمادەکان و پاشماوەکانی قاوەکەیان تێدایە کە زۆرجار (قاوەی ئێسپرێسۆ، قاوەی فەرەنسی و قاوەی تورکی) ئاوهان.

3- بەکارهێنانی شەکری دەستکرد و شەکری سپی لەنێو قاوە

ئەگەر شیرینکەرە دەستکردەکان یان شەکری ئاسایی (شەکری سپی) بخرێتە نێو قاوەوە، زیانی زۆر بە جەستە دەگات، تەنانەت لەبارەی شیرینکەرەکانیشەوە WHO دەڵێ، ئەگەری تووشبوون بە شێرپەنجە و لاوازبوونی بەرگریی جەستە زیاد دەکەن. هەر بۆیە پێشنیاز دەکرێت، سوود لە شەکری خورما، هەنگوین و ستیڤیا وەربگیرێت.

4- خواردنەوەی قاوە لە بەیانیاندا

توێژینەوەیەک لە زانکۆی هارڤارد لە ئەمریکا کراوە و دەرکەوت، کاتێک لەخەوهەڵدەستی هۆڕمۆنی کۆرتیزۆڵ بەرزە، بەمەش خواردنەوەی قاوە لە کاتێکدا کە ئاستی کۆرتیزۆڵ بەرزە، رەنگە ببێتە هۆی بەرزبوونەوەی زیاتری ئەم هۆڕمۆنە و لە درێژخایەندا دەکرێت کاریگەریی نەرێنی لەسەر سیستمی بەرگری هەبێت. بۆیە باشترین کات بۆ خواردنەوەی قاوە، 60 بۆ 90 خولەکە دوای لەخەوهەستان.

5- قاوە لەبری ژەمی خۆراکی بخورێتەوە

لێکۆڵینەوەیەکی بەشی تەندروستیی گشتیی زانکۆی پامپلۆنای ئیسپانی کە لە گۆڤاری Clinical Nutrition بڵاو کراوەتەوە، دەریدەخات؛ هەرچەندە قاوە رۆڵێکی باشی هەیە لە کێشدابەزاندن و کەمکردنەوەی چەوریی جەستە، بەڵام قاوە مادەی خۆراکی لەو شێوەیەی تێدا نییە کە لەبری ژەمی خۆراکی بخورێتەوە و پشتی پێببەسترێت.

6- خواردنەوەی بڕێکی زۆری قاوە لە رۆژێکدا

بەپێی دەزگای خۆراک و دەرمان لە ئەمریکا FDA، بۆ کەسانی ئاسایی رۆژانە خواردنەوەی بڕی 400 میلیگرام کافاین ئاساییە کە دەکاتە 1 بۆ 4 کووپ، بەڵام ئەگەر کەسێک کێشەی تەندروستیی هەبێت یان دووگیان بێت، دەبێت بە کەمی قاوە بخواتەوە.